Het Nederlandse model valt uiteen

Eindelijk. De Nederlanders laten hun stem horen. Het land dat roekeloos besloot dat het een goed idee was om gezonde jonge tieners een experimentele behandeling aan te bieden die alle seksuele ontwikkeling blokkeert, begint nu eindelijk de diepe gebreken van deze agressieve en invasieve behandeling te erkennen. Het besluit van de gerespecteerde Nederlandse krant NRC om een vernietigende kritiek te publiceren op het zogeheten "Dutch protocol" — en, in het verlengde daarvan, op "gender-bevestigende zorg" in het algemeen — luidt het begin van het einde in van het idee dat clinici een behandeling zouden mogen aanbieden die het toekomstige seksleven van een kind onomkeerbaar verandert en hun toekomstige vermogen om kinderen te krijgen aantast.

In dit baanbrekende artikel pleiten journalist Jan Kuitenbrouwer en gepensioneerd hoogleraar Peter Vasterman voor onafhankelijk onderzoek en bieden ze een welkome ontmaskering van de vele gebreken van experimentele medische behandeling voor genderdysfore kinderen. De problemen met deze medische behandelingen — een paar decennia geleden ontwikkeld in de Nederlandse genderkliniek, grotendeels bedoeld om tieners meer te laten lijken op het andere geslacht en hen minder stress te laten ervaren door hun seksuele ontwikkeling — worden nu heel duidelijk door de media-aandacht voor het groeiende aantal jonge detransitioners wereldwijd. Met meer dan 43.000 leden op Reddit/detrans kunnen goed geïnformeerde clinici niet langer volhouden dat detransitie "uiterst zeldzaam" is. De waarheid is dat de clinici geen idee hebben hoeveel detransitioners er zijn — detransitioners vermijden deze klinieken doorgaans, omdat ze die vaak zien als de plek waar het misging. Studies die de tevredenheid na transitie proberen vast te stellen, laten extreem hoge aantallen deelnemers zien die "lost to follow-up" zijn. Het is één grote, beschamende en slordige puinhoop.

Tot 2010 was de Nederlandse kliniek net als andere genderklinieken wereldwijd: een grotendeels onbekend medisch centrum dat gemiddeld 200 patiënten per jaar behandelde, waaronder ongeveer 60 kinderen en jongeren. Daarna begon, net als overal in de westerse wereld, een opvallende stijging, en rond 2013 was het aantal plotseling verdubbeld en bleef het snel groeien. Inmiddels, in 2022, staan er meer dan 5.000 mensen in behandeling — 1.600 daarvan zijn minderjarig — en staan bijna 6.000 mensen op de wachtlijst.

De Nederlandse studie uit 2006, die als eerste de aanpak schetste die bekend werd als het "Dutch protocol", werd gesponsord door farmaceut Ferring, dat Triptorelin op de markt bracht — een puberteitsremmer (de miljoenen dollars aan winst in deze sector zijn nog altijd niet officieel gedocumenteerd). Omdat de aantallen destijds klein waren, merkten weinigen deze niche-markt op. Maar naarmate de aantallen groeiden, signaleerden scherpzinnige vrouwen de problemen rond het blokkeren van de seksuele ontwikkeling van kinderen — en pionierende organisaties als 4th Wave Now en Transgender Trend veroordeelden deze levensveranderende medische ingrepen bij zeer kwetsbare kinderen.

Volgens het "Dutch protocol" moeten kinderen die deze onomkeerbare behandelingen krijgen al op jonge leeftijd genderdysforie hebben en bij het begin van de puberteit een duidelijke stemmingsdaling ervaren. De Nederlanders bepaalden ook dat patiënten psychologisch stabiel moeten zijn en toegang moeten hebben tot emotionele ondersteuning. Maar zo is het niet gelopen. In plaats daarvan is een geheel nieuwe groep ontstaan: deze jonge tieners — meestal meisjes, vaak autistisch, en bijna altijd zeer kwetsbaar — hebben wereldwijd tot een enorme en onverwachte vraag bij genderklinieken geleid.

Tot nu toe leken de Nederlanders trots op hun pionierswerk, ondanks het gebrek aan langetermijnbewijs. Voor het eerst gaan de Nederlanders, met dit artikel, zichzelf kritisch bevragen over hun schadelijke en verbazingwekkend hardhandige aanpak. Kuitenbrouwer en Vasterman merken op dat "we nu een compleet nieuw type patiënt zien... Ze melden zich vaak pas als de puberteit al is begonnen, en hebben vaak geen voorgeschiedenis van genderdysforie. Het is geen stoornis, maar een 'identiteit'. Velen hebben bijkomende psychische problemen — als gevolg van hun genderdysforie, of als oorzaak?"

Transorganisaties zeggen dat de explosieve groei van kinderen die willen transitioneren, die rond 2013 begon, te verklaren is door meer maatschappelijk bewustzijn en acceptatie van genderdiversiteit. Maar de Nederlandse journalisten vragen zich af: "Is het toeval dat deze explosie samenviel met de spectaculaire groei van social media?" Andere analisten wijzen op factoren als sociale besmetting en de invloed van social-media-influencers.

De Nederlanders vervolgen: "Na uitgebreide wetenschappelijke evaluaties van de behandelingen hebben de gezondheidsautoriteiten in Zweden, Finland en het Verenigd Koninkrijk besloten de nadruk te leggen op psychologische behandeling van kinderen, en puberteitsremmers alleen in zeer ernstige gevallen voor te schrijven — of, zoals in Florida, helemaal te stoppen met voorschrijven." Deze landen hebben, na kritische analyse van de gevolgen voor jonge mensen die onder de leeftijdsadviezen van "14-16-18" voor respectievelijk puberteitsremmers, kruishormonen en chirurgische ingrepen vielen — en daar later spijt van kregen en detransitioneerden — hun richtlijnen herzien en geven nu de voorkeur aan reguliere psychotherapie boven medische behandeling voor genderdysfore jongeren.

"Volgens de Zweedse evaluatie (2021) zijn de beschikbare gegevens niet voldoende om de effecten op genderdysforie, psychosociale omstandigheden, cognitief functioneren en lichamelijke gezondheid goed te beoordelen. 'De risico's wegen momenteel zwaarder dan de mogelijke voordelen,' aldus de Zweedse gezondheidsautoriteit. Het Finse rapport (2020) komt tot een vergelijkbare conclusie, net als de Britse 'Cass Review' (2022). De vooraanstaande Britse kinderarts Hilary Cass veroordeelde de Britse toepassing van het Dutch protocol, en op basis van haar rapport werd de Tavistock-genderkliniek, de grootste in de wereld, onmiddellijk gesloten."

De schade die het Dutch protocol wereldwijd heeft aangericht, wordt steeds breder erkend. Kuitenbrouwer en Vasterman erkennen in hun artikel de realiteit: "puberteitsremmers zijn geen 'pauzeknop', maar een selffulfilling prophecy. Bijna alle behandelde kinderen stappen op hun 16e over van puberteitsremmers naar kruishormonen. In de praktijk lijken puberteitsremmers niet zozeer een pauzeknop voor reflectie te zijn, maar juist de startknop voor transitie."

"Er wordt steeds meer bekend over de langetermijneffecten van puberteitsremmers. Ze verstoren de fysieke seksuele ontwikkeling, belemmeren de botontwikkeling, kunnen anorgasmie en onvruchtbaarheid veroorzaken, en beïnvloeden het vermogen om rationele beslissingen te nemen."

"Ook de wetenschappelijke onderbouwing van het Dutch protocol blijkt behoorlijk wankel. Bijna alle publicaties waarop de Nederlandse genderkliniek zich baseert, komen van haar eigen behandelaars. Waar is de bevestiging van onafhankelijke onderzoekers van buiten?"

Inderdaad.

Kuitenbrouwer en Vasterman hebben duidelijk hun huiswerk gedaan en de enorme gebreken blootgelegd. "Het onderzoek dat altijd wordt aangehaald is dat van kinderpsychiater Annelou de Vries en het Amsterdamse genderteam, gepubliceerd in 2011 en 2014. De resultaten laten zien dat de 55 kinderen die eerst met puberteitsremmers en daarna met hormonen werden behandeld, anderhalf jaar na de operatie positieve resultaten rapporteerden."

Hoewel positieve resultaten achttien maanden na een onomkeerbare behandeling zeker het vermelden waard zijn, is het besluit om geen reguliere vervolgmetingen bij deze 55 deelnemers te doen op het randje van verdacht. Deze studies zijn de belangrijkste reden waarom duizenden kinderen wereldwijd hun seksuele ontwikkeling geblokkeerd hebben gekregen in een poging hen medisch te laten transitioneren; onder fervente trans-lobbygroepen gelden deze studies als de gouden standaard — en toch fronsen doorgewinterde onderzoekers al snel de wenkbrauwen bij het bekijken van de resultaten.

Ons interview met De Vries en Steensma, in de podcast Gender: A Wider Lens, bracht opmerkelijke anomalieën in deze studie aan het licht. De studie begon in 2011 met 70 deelnemers, en in de vervolgstudie van 2014 werden er 15 uitgesloten, om redenen als diabetes en obesitas. Waarom is er geen onderzoek beschikbaar dat laat zien wat er met deze 15 deelnemers is gebeurd?

Een van de deelnemers overleed tragisch als gevolg van wat nu "gender-bevestigende" chirurgie heet — waarom leidde dit niet onmiddellijk tot het stopzetten van dit experiment op kinderen?

Waarom wisselden de onderzoekers na de transitie van vragenlijst — zodat biologische meisjes een vragenlijst voor jongens kregen en omgekeerd — waardoor elke geloofwaardige analyse van de effectiviteit als behandeling voor genderdysforie werd ondermijnd?

De Nederlandse studies waren zeker inventief, maar het is verbazingwekkend dat ze ooit als voorbeeld zijn gaan gelden om te volgen.

De Nederlandse journalisten noemen nog andere problemen in het onderzoek: "Dit onderzoek is inmiddels in tal van publicaties door de mangel gehaald, niet alleen vanwege het ontbreken van een controlegroep en een aselecte steekproef (uit een totaal van 196 behandelde kinderen), maar ook door het gebruik van onvergelijkbare vragenlijsten. Conclusie: dit is geen deugdelijke evidence base."

"Tot op heden zijn de resultaten van De Vries niet gerepliceerd. Een poging door een onderzoeksteam van de Tavistock-kliniek mislukte, en de resultaten verdwenen in een bureaulade. Pas recent zijn ze, op last van de Britse rechter, openbaar gemaakt."

"En als deze behandeling zo'n solide wetenschappelijke basis heeft, waarom kreeg De Vries dan recent een NWO-subsidie voor een vijfjarig onderzoek naar de 'ontbrekende evidence base'? Is er meer dan twintig jaar op de De Boelelaan in Amsterdam onomkeerbare, levensveranderende behandeling uitgevoerd zonder 'evidence base'?"

Ja, helaas, en bijna onvoorstelbaar: dat is zo.

"De Nederlandse transbehandelaars steken hun kop in het zand. Bij haar recente installatie als hoogleraar Gender en Sekseverschillen aan het Amsterdam UMC beschuldigde Baudewijntje Kreukels critici ervan 'tegenstanders van [...] transgenderzorg' te zijn, en dat meningen belangrijker zouden zijn dan wetenschappelijke bevindingen. Wat u geroddel noemt. Het is precies de bestaande transgenderzorg die baat zou hebben bij minder wishful thinking en meer wetenschap. De [critici] roeren zich juist omdat ze vóór transgenderzorg zijn. Maar wel verantwoorde, bewezen zorg."

"Nederland is op dit gebied al lang een gidsland. Die status brengt verplichtingen met zich mee. Voordat de capaciteit van de Nederlandse transzorg drastisch wordt uitgebreid, moet de bestaande zorg kritisch en onafhankelijk worden geëvalueerd. Alle reden voor de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd om in actie te komen."

Eindelijk komt de waarheid over de Nederlandse puinhoop aan het licht, en we danken journalist Jan Kuitenbrouwer, socioloog Peter Vasterman en NRC voor het blootleggen van het verrotte hart van deze schadelijke en experimentele behandeling.